?kinci çocu?un do?umuyla ailede dengeler büyük ölçüde de?i?ir. ?imdiye kadar evin tek gözbebe?i olan ilk çocu?a bir “rakip” gelmi?tir. Art?k bebeklik ça??n? çoktan geçmi? olan çocu?unuzun yeni gelen ile beraber tekrar bebekle?ti?ini bile görebilirsiniz.

Çocuklar?n?z büyüdükçe aralar?nda çeki?meler, “ki?ilik çat??malar?” olmas? kaç?n?lmaz. Ne kadar kavga gürültü ile büyürlerse büyüsünler, anne baban?n do?ru yakla??m? ile ileride birbirlerinin en yak?n arkada?? olacaklar. Anne baba olarak, karde?lere ili?kin s?k?nt?lar? olabildi?ince rahat atlatmak için neler yapabilirsiniz k?saca göz atal?m...

?kinci çocuk-ne zaman?

?kinci çocuk karar? ortakla?a al?n?r (genellikle birinci de öyle!). Ama bizce as?l söz hakk? annede. Anne kendisini iki çocu?un birden fiziksel ve ruhsal gereksinimlerine cevap verebilecek gibi hissetti?inde tekrar hamile kalabilir. Annenin sa?l??? aç?s?ndan bak?ld???nda, iki hamilelik aras?nda en az?ndan 2 y?l olmas?n? öneriyoruz. Ayr?ca birinci bebe?in anneye olan gereksinimlerinin yo?unlu?u ancak 2-2,5 ya??na geldi?inde azalmaya ba?lar. Bu da annenin ikinci çocu?una daha farkl? ve kaliteli zaman ay?rabilmesini sa?layacakt?r. K?sacas? “süper anne” de?ilseniz 2 çocuk aras?nda en az?ndan 2-2,5 ya? olmas?nda yarar var.

Karde?in do?umu ile birlikte ne tip davran??lar beklenir?

Karde?ler aras?ndaki ya? fark? do?um sonras?nda ne tip sorunlar olabilece?i konusunda belirleyici. ?lk çocu?unuz 5-6 ya??n? doldurduysa ?ansl?s?n?z, daha az sorun ya?ayabilirsiniz. ?lk çocu?unuz daha küçükse zor zamanlar ya?ayabilirsiniz.

Çocu?unuz bebe?in do?umundan sonraki ilk günlerde biraz ?a?k?nl?k d???nda fazla tepki vermeyebilir. Bu durum sizi hemen rahatlatmas?n. Yeni do?an bebe?in ailenizin bir parças? olaca?? gerçe?i bir süre sonra tam olarak yerle?ecektir. ?lk zamanlarda sizin ilginizin bölünmesi ile birlikte öfkesini daha çok size yöneltecek, eskiye göre daha huzursuz, keyifsiz ve sald?rgan olabilecektir. Küçük karde?ini taklit etmeye; tekrar emzik emmeye ba?layabilir ya da yeniden bez ba?latmak isteyebilir.

?lk birkaç aydan sonra hayat belli bir düzene girecektir. Çocu?unuz yeni gelen bebe?in kendisi için büyük bir tehdit olu?turmayaca??n? anlay?nca s?k?nt?lar? da azalacakt?r. Ama bebe?in ayaklanmas?, etraf? kar??t?rmaya ba?lamas? ile birlikte zorluklar tekrar artabilir. Bu defa çocu?unuzun bebe?e olan k?zg?nl??? aç?kça belli olacakt?r.  

Çocu?umu yeni do?an bebe?e nas?l haz?rlamal?y?m? 

• Çocu?unuza bir karde?i olaca??n? anlayaca?? bir dille anlat?n. Karn?n?z büyüdükçe ellemesine izin verin. Gözüyle görmedi?i sürece bebek onun için önemli bir tehdit olu?turmad???ndan büyük bir rahats?zl?k duymadan bebek fikrine al??acakt?r.
• Çocu?unuzun hayat?nda yapaca??n?z büyük de?i?iklikleri bebek gelmeden mümkün oldu?unca önce yap?n ki çocu?unuz ikinci plana at?ld???n? hissetmesin. Örne?in okula ba?lamas?, odas?n?n bebek için de?i?tirilmesi
• Çocu?unuzu do?um öncesi doktor kontrollerine götürebilirsiniz.
• Do?um an? geldi?inde ne kadar süre ile hastanede kalaca??n?z?, çocu?unuza kimin bakaca??n? ona anlat?n. Böylelikle kendini güvende hissetmesini sa?layacaks?n?z.
• Çocu?unuzu bebek do?du?unda olacaklara haz?rlamak için bebe?e nas?l bakaca??n?z? anlat?n. Bebeklerin çok küçük ve bak?ma muhtaç olduklar?n?, devaml? kucakta ta??nmak istediklerini, meme emerek beslendiklerini, bol bol a?lad?klar?n? anlatabilirsiniz. Oyuncak bir bebek alarak ?akac?ktan bez ba?layabilir, mama verebilir, kucakta ta??yabilirsiniz.
• Çocu?unuzu bebek için yapt???n?z haz?rl?klara kat?n ve bebe?in odas?n?n rengi, yatak örtüsü vs. hakk?nda seçim yapmas?n? destekleyin.
• E?er yeni do?mu? bebe?i olan arkada?lar?n?z veya yak?nlar?n?z varsa çocu?unuzla beraber onlar? ziyaret edebilirsiniz.
• Çocu?unuza her zaman onun ne kadar harika bir a?abey/abla olaca??n? ve ona olan sevginizin hiç eksilmeyece?ini anlat?n ve hissettirin.
• Çocu?unuzla beraber onun do?umu ve bebekli?iyle ilgili resimlere ve videolara bak?n. Ona nas?l do?du?unu, do?du?u gün olanlar?, ona nas?l bakt???n?z? anlat?n.
• Bebek do?duktan sonra bak?m?na büyük çocu?unuzu da katmaya özen gösterin. Annesini küçük yard?mc?s? olmaktan gurur duyacakt?r.
• Eve gelecek ziyaretçilere önce büyük çocu?unuza ilgi göstermeleri için uyar?da bulunun. Hatta hediye getirmek isteyenler bebek yerine büyük çocu?a hediyeler getirebilirler. 
• Çocu?unuzun bebekle ilgili duygular?n? dile getirmesini te?vik edin. Onun nas?l hissetti?ini anlad???n?z? gösterecek ?eyler söyleyin.
• Gün içinde büyük çocu?unuzla bire bir zaman geçirebilece?iniz f?rsatlar yarat?n.
• Bebe?iniz büyüdükçe büyük çocu?unuzun oyuncaklar?na, kitaplar?na zarar verebilir; bu da çocu?unuzu k?zd?rabilir. Çocu?unuza k?zg?nl??? ile ba?a ç?kmay? ö?retebilirsiniz. Bebe?in neden böyle davrand???n? ona anlat?n. Ki?isel e?yalar?n? nas?l koruyaca??n? ona gösterin.
• Dikkat etmeniz gereken bir di?er konu da 3 ya??ndan küçük çocu?unuzu bebe?inizle yaln?z b?rakmamak.

Karde? çat??mas? neden olur, neler yapabiliriz?

Çocuklar büyürken aralar?nda çeki?meler olmas? i?in do?al bir parças?. Bizler çocuklar?m?za ihtiyaç duyduklar? bak?m ve özeni sa?lamaya çal???r?z. Bunu yaparken her çocu?umuzun di?erinden farkl? oldu?unun bilincinde olmal?y?z.

• Bebeklerin belli mizaç özellikleri ile do?arlar. Uyku düzeni, gürültüye ya da yabanc?lara tepkisi bu konuda bize fikir verir. Daha ilk ba?tan çocu?un temel özellikleri hakk?nda bir fikir sahibi olursak, ihtiyaçlar?n? daha kolay bir ?ekilde kar??lam?? oluruz. Çocu?un bireysel ihtiyac?n? do?ru saptamak da önemlidir. Kimi çocuk kendisiyle 2 saat zaman geçirilmesinden tatmin olabilirken, bir ba?kas? be? dakikal?k anne-baba ilgisinden sonra kalan bir saati tek ba??na oynayarak da geçirebilir. Bu sebeple anne-baban?n bu tür bireysel farklar?, çocuklar?n?n her birinin neye, ne kadar ihtiyac? oldu?unu iyi anlamas? ve ikisine ihtiyaçlar? do?rultusunda yakla?mas? karde? çat??mas?n? azalt?r ve engelleyebilir. Üstelik çocu?unun ihtiyaçlar?n? ve psikolojik özelliklerini iyi görebilen bir ki?i, e?inin ihtiyaç ve özelliklerini de iyi bilen birisidir ve hem çocuklar?yla hem de e?leriyle ili?kileri daha sa?l?kl? olur.
• ?htiyac? yeterince kar??lanmayan çocuk kendisine verilen sevgi, ilgi ve bak?m eksikli?ini karde?inden bilebilir. Di?er yandan karde? k?skançl???n? toptan ortadan kald?rmak da mümkün de?ildir. ?ki taraf? hakça bir ?ekilde idare etmedi?inizde; bir çocu?un ihtiyaçlar?n? kar??lay?p ötekinin ihtiyaçlar?n? yeterince kar??lamad???n?zda ama kar??lad???n?z? iddia etti?inizde, genellikle ortadaki kavga üst otoriteye yönelmekten ziyade kendi aralar?nda, kendi düzeyinde gördüklerine yönelecektir.
   
• Birbirine çok yak?n aralarla do?mu? olan iki karde?in çat??ma ihtimali, uzun aralarla do?mu? olanlara göre daha yüksektir. Bunun ana sebebi ikisinin ihtiyaçlar?n?n yo?unlu?unun birbirine yak?n olmas?d?r. Örne?in 10 ya??nda bir çocu?un karde?i oldu?unda ihtiyaçlar?n?n yo?unlu?u ve türü çok daha az ve farkl? olaca??ndan, karde? sürtü?mesi de daha az olur. Bunun yan?nda 2 ya??nda bir çocu?un karde?i olursa do?al olarak çeki?me ortaya ç?kabilir ve bu çeki?me çat??maya dönü?ebilir.  Çat??malar çeki?melerin iyi ve do?ru yönetilememesi sonucu ortaya ç?kar.
  
• Karde?ler aras?nda ya? fark?n?n 5-7 y?l? a?mas? ku?ak fark? olu?turur. Bu sefer de çat??madan ziyade ezme ve yönetme ili?kisi i?in içine girer. Ya? fark?n?n tam olarak kaç olmas? gerekti?ine dair kesin bir belirleme olmamakla birlikte, çocuklar kaynaklar?n etkin payla??m? konusunda zorluk yaratacak ?ekilde arka arkaya dizildi?inde sorun ç?kabilmektedir. Bunun, özellikle annenin enerjisini ve kayna??n? tüketici bir etkisi vard?r. Devaml? olarak çocuklarla ilgilenme, tüm kaynaklar? onlara yönlendirme ve kendi gereksinimlerini belki de bu sebeple erteleme, bir anne olarak, e? olarak ve ayn? zamanda kariyer sahibi bir birey olarak kendini bask? ve stres alt?nda hissetmesine neden olabilir. Bu tür durumlarda annelerde psikolojik sorunlara daha s?k rastlanmaktad?r.
  
• ?ki çocu?un ayn? veya farkl? cinsten olmas? ya? gruplar?na göre önem arz eder. Küçük ya?larda karde?lerin farkl? cinsiyetten olmas? çok önemli bir unsur de?ilken, bebeklikten ç?kt?kça ve ya? büyüdükçe bu cinsiyet farkl?l??? önem kazan?r; hayata bak?? aç?lar? ve karakter farkl?l?klar?n? belirleyen en önemli unsurlardan biri olur. Ayn? cinsiyetten olan çocuklar aras?nda rekabetin daha fazla olaca??na dair yayg?n görü?lere ra?men, farkl? cinsiyetler aras?nda çat??man?n daha fazla oldu?u yolunda veriler vard?r.
  
• Karde? çat??mas?n? etkileyen faktörlerden bir di?eri ise sosyo-ekonomik durumdur. Anne baban?n çocuklara sunabilece?i imkanlar?n ne ölçüde mevcut oldu?u önemlidir. Bu, özellikle kaynak payla??m? esnas?nda ortaya ç?kacak çat??malar? etkiler.

Sonuç olarak:

Karde?ler aras?ndaki çeki?meler son derece do?ald?r ve karde?ler aras?nda pürüzsüz ve mükemmel ili?ki beklentisi gerçekçi de?ildir. Baz? çocuklar?n ihtiyaçlar?, klasik bir anne-baba yakla??m?yla kar??lanamayacak derecede yo?un olabilir; ihtiyaçlar?n? ne kadar kar??larsan?z kar??lay?n bunu hissetmekte zorlanan çocuklar vard?r. Bu tür durumlarda da çocuk psikolojisi konusunda uzman olan bir ki?iye dan??mak yararl? olacakt?r.

Yorum (0)